Kurs programowania czy studia? Co lepiej przygotuje Cię do pracy w IT?

Bardzo często padającym pytaniem od osób zainteresowanych branżą IT, a zwłaszcza tych, którzy zastanawiają się nad zostaniem programistami jest, czy studia są dzisiaj niezbędne, by móc rozpocząć pracę na stanowisku programisty. Czy nie lepiej wybrać szkolenie techniczne? To pytanie zadaje sobie wiele osób - zwłaszcza tych, które dopiero stawiają pierwsze kroki na rynku pracy i nie wiedzą, jakie wymagania są stawiane przez branżę IT. Odpowiedź brzmi - studia w IT nie są dzisiaj niezbędne. Niekiedy w karierze programisty ważniejsza od ukończonych studiów jest pasja i nadążanie za aktualnymi trendami.

W raporcie bulldogjob pt. “Raport z Badania Społeczności IT” 77% badanych na pytanie Skąd czerpiesz wiedzę do codziennej pracy? opowiada się za kursami online jako źródłem pozyskiwanej wiedzy. Tylko 5.6% wymienia studia podyplomowe jako miejsce z którego pozyskuje wiedzę. To niewiele, zważywszy, że 47% z pytanych wybiera płatne kursy i szkolenia. Wcale nas to nie dziwi. Odpowiednio zaprogramowana ścieżka w połączeniu ze wsparciem może być decydującym wyborem dla osób, które chcą zacząć od zera bez wcześniejszych studiów czy doświadczenia i dla których czas jest najważniejszą walutą w dzisiejszym świecie.

Warto także spojrzeć na Raport Stack Overflow z 2023 roku, gdzie znajdziemy cenne informacje na temat wykształcenia programistów. 13% z nich deklaruje, że uczęszczało na studia, lecz nie ukończyli ich i nie uzyskali dyplomu. 14 % pracowników IT nie odbyło żadnych studiów. 10% z respondentów to osoby tylko po szkole średniej. Z kolei w tym samym badaniu prawie 49.5% osób to absolwenci kursów online. 50% z nich to osoby po szkole kierunkowej (studia, college itp.). Jak można zauważyć, obie formy kształcenia mają swoich zwolenników i nikt nie jest poszkodowany. To także jasna informacja, że studia nie są wymagane do pracy w zawodzie programisty.

(źrodło: Stack Overflow)

Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie, aby wybrać studia i w ten sposób po ukończeniu kierunku zacząć pracować jako programista. Wybór konkretnej ścieżki wiąże się z pewnymi wadami i zaletami. Kluczowym pytaniem pozostaje kwestia, co jest dla Ciebie ważne. Czas, pieniądze, chęć poszerzania horyzontów?

Różnice między studiami a kursem

Jeżeli wciąż zastanawiasz się nad wyborem ścieżki rozwoju i nie wiesz, na co się zdecydować, kolejne akapity mogą okazać się pomocne. Niewątpliwie warto mieć na uwadze, że programiści oraz podobne grupy zawodowe cieszą się jednymi z najwyższych zarobków. Nie dziwi zatem fakt, że tak wielu ludziom, zależy na tym by wejść do branży jak najszybciej. Porównajmy studia informatyczne z kursami programowania pod względem czasu trwania, obciążenia i kosztów nauki, materiału, metod nauczania oraz nawiązywania kontaktów.

Czas trwania

W zależności od wyboru ścieżki nauki, czas jest z pewnością jednym z najważniejszych czynników zaraz po pieniądzach. To ile czasu poświęcisz na naukę będzie warunkowało, jak szybko rozpoczniesz pracę.

Studia – wymagany czas nauki to 3-5 lat. Zwykle odbywają się na przestrzeni od października do czerwca, a programy obejmują teorie, jak i praktykę. Sporą elastycznością jest to, że studia mogą być prowadzone w trybie zaocznym, co może przypaść do gustu osobom pracującym lub próbującymi pogodzić czas z karierą i rodziną. Studia to proces rozłożony w czasie, co oznacza, że na efekty trzeba będzie czekać dłużej. Często są wybierane przez osoby, które cenią sobie solidne fundamenty teoretyczne i dyplom.
Kursy programowania – jest to krótka, lecz konkretna ścieżka nauki. Zwykle może trwać znacznie krócej niż studia. Maksymalny czas nauki może wynosić np. 1 rok, choć są ścieżki przyspieszone i trwają np. 4 miesiące. Kursy pozwalają zdobyć praktyczne umiejętności z danej dziedziny potrzebnej do pracy na stanowisku i są często wybierane przez osoby, które chcą szybko zmienić zawód i są zdeterminowane poświęcić więcej czasu na naukę w krótszym czasie. Jest to skoncentrowana wiedza i wymaga pełnego zaangażowania. W odróżnieniu od studiów możemy liczyć na szybkie efekty i większą elastyczność czasową - minimalny czas nauki w ciągu dnia to 2-3h, a w formie online można uczyć się o dowolnej porze.

Obciążenie nauką

Długa i żmudna nauka wszystkiego, czy konkretna ścieżka odpowiadająca potrzebom rynkowym? Wybór nie jest prosty. Jakie mamy możliwości:

Studia – wymagają uczestnictwa w zajęciach (15-30h tygodniowo) oraz regularnego poświęcania czasu na naukę, sprawozdania, kartkówki i dodatkowe zadania. Widzimy jasno, że studia są dużo bardziej obciążającą nauką. Realnie wejść na rynek pracy możemy po kilku latach od rozpoczęcia studiów.
Kursy programowania -- w trakcie kursu zakres materiału jest ograniczony do najpotrzebniejszej wiedzy, skupiając się na praktyce i technologii, dzięki czemu poświęcając 20h tygodniowo jesteśmy gotowi do wejścia na rynek po zaledwie kilku miesiącach. Korzystając ze sprawdzonego programu efekty widoczne są bardzo szybko, a z odpowiednim certyfikatem możemy przystąpić do poszukiwania pracy praktycznie od zaraz.

Koszty nauki

Mówi się, że czas to pieniądz, a ilość pieniędzy, jakie przeznaczamy na naukę i zwrot z tej inwestycji są tak kluczowe, że niekiedy mogą zadecydować, o wyborze ścieżki nauki.

Studia — wybór uczelni jest świetnym wyborem pod warunkiem, że są bezpłatne i nie trzeba mierzyć się z dodatkowymi wydatkami np. wynajęciem mieszkania w innym mieście lub wizją rezygnacji z części etatu. Nie każdy może sobie na to pozwolić. Straty finansowe można ponieść np. w wyniku opóźnienia w wejściu na rynek pracy. Pamiętajcie, że technologia idzie do przodu w bardzo szybkim tempie, zwłaszcza w dobie sztucznej inteligencji (AI). Ponadto wydatek na kierunek studiów to rzędy nawet kilkudziesięciu tysięcy zł. Może się okazać, że po wejściu na rynek pracy część z tej wiedzy będzie już nieaktualna. Koszt płatnych studiów informatycznych w trybie zaocznym to nawet 3300 zł za semestr.
Kursy programowania — choć kursy programowania nie należą do najtańszych (zwykle kwota nie przekracza kilkunastu tysięcy zł, a minimalny koszt wynosi kilka tysięcy zł), to jednak cena wiąże się z jakością. Uczymy się aktualnych kompetencji i mamy możliwość relatywnie szybkiego wejścia na rynek pracy. Niektóre szkoły programowania oferują też atrakcyjne rabaty lub opcję płatności ratalnej, co czyni kursy nieco mniej obciążającymi dla portfela.

Zakres materiału

Teoria czy praktyka? Gdzie możemy liczyć na lepsze podejście i przygotowanie do zawodu? Wybór między studiami, a kursami programowania będzie zależał głównie od Twojego stylu nauki i tego, jak szybko chcesz rozpocząć pracę.

Studia — jeżeli interesuje Cię zdobycie solidnych podstaw teoretycznych i możliwość zgłębiania szerokiego zakresu tematów - studia z pewnością są dla Ciebie. To także opcja dla osób, które mają czas na kilkuletnią naukę. Studia kładą nacisk na zrozumienie szerokiego spektrum zagadnień informatycznych jak teoria obliczeń, algorytmy itd. Generalnie eksploruje się wiele dziedzin. Można poznać wiele różnych kierunków około informatycznych takich jak np. filozofię lub zarządzanie projektami. Z racji, że nauka trwa kilka lat studenci mogą zgłębiać różne zagadnienia niekoniecznie związane z ich przyszłą pracą. Dopiero z czasem poruszane są trudniejsze tematy. Mamy zatem do czynienia z sytuacją w której poznajemy sporo teorii i wiedzy, która do niczego nam się nie przyda w trakcie pracy na stanowisku. W przypadku studiów duży nacisk kładzie się na przedmioty ogólnoakademickie np. matematyka, fizyka.
Kursy programowania – koncentrują się na praktycznym zastosowaniu technologii. Program kursu często obejmuje pracę z językami programowania, frameworkami i narzędziami, które wymagane są w ofertach pracy i na które kładzie się nacisk. Większość czasu spędza się na pisaniu kodu, budowaniu aplikacji, rozwiązywaniu problemów, co pozwala na szybsze zdobycie konkretnych umiejętności. Kursy progrmaowania koncentrują się na jednym obszarze (np. front end, back-end, analiza danych) dzięki czemu kursant skupia się na konkretnych technologiach i umiejętnościach przydatnych w pracy. W programie kursów najczęściej pojawiają się praktyczne ćwiczenia, kluczowe zagadnienia dla wąskiej specjalizacji i obszarze mających zapewnić szybki postęp i możliwość rozpoczęcia pracy już po kilku miesiącach.

Metody nauczania

Nie każdy uczy się w taki sam sposób. Znajdą się zwolennicy pracy w grupie lub nauki w indywidualnym trybie i tempie. Kursy programowania i studia odpowiadają różnym stylom nauki, a wybór intensywności i trybu może okazać się ważny w zależności od sytuacji życiowej lub podejścia do nauki czy kontaktów międzyludzkich. Zrozumienie własnych potrzeb w tym zakresie może być kluczowe przy podjęciu ostatecznej decyzji.

Studia – uczelnie umożliwiają dostęp do nauki w grupie, wykładów gościnnych, bibliotek i laboratoriów. Na studiach technicznych student bierze udział w trzech rodzajach zajęć — teoretycznych wykładach oraz bardziej praktycznych ćwiczeniach i laboratoriach. Te ostatnie pozwalają poznawać dane zagadnienia podczas pracy na specjalistycznym sprzęcie, co może być bardzo interesujące dla osób posiadających inżynieryjne zacięcie. Z drugiej strony — jest to czasochłonna forma nauki, każde pojedyncze laboratoria wymagają przygotowania szczegółowych sprawozdań, by otrzymać zaliczenie. Studia są dobrą opcją dla osób preferujących szeroki zakres wiedzy i edukację o charakterze akademickim — czytanie artykułów, rozwiązywanie zadań, spotkania z wykładowcami. Oferują sporo elastyczności i szerokie przygotowanie teoretyczne z wielu dziedzin. Dobre uczelnie obok standardowych zajęć oferują też inne ciekawe formy aktywności — koła naukowe, wyjazdy integracyjne, konferencje, targi pracy, hackatony. Uczelnia wyższa będzie zatem dobrym wyborem dla osób, którym zależy bardziej na poznawaniu świata i poszerzaniu horyzontów niż na szybkim zdobyciu kompetencji i wejściu na rynek pracy.
Kursy programowania – decydując się na kursy możemy liczyć na szybkie rezultaty. Programy są intensywne, lecz elastyczne i są doskonałym rozwiązaniem dla osób chcących uczyć się w swoim tempie i jak najszybciej wejść na rynek. To także dobra opcja dla osób ceniących jasno określone cele - kursy programowania koncentrują się na jednym obszarze. W praktyce oznacza to, że uczestnicy, wiedzą czego mogą się spodziewać. Mogą osiągnąć swój cel w szybszym tempie korzystając z gotowych programów w krótszym czasie. Wybierając kursy programowania uczestnik może liczyć na praktyczne warsztaty w grupach, wsparcie mentorów lub wybrać naukę w pojedynkę z indywidualnym wsparciem mentora 1-1. Uczestnicy kursów tworzą również projekty do portfolio, które zwiększą szansę na znalezienie zatrudnienia zaraz po ukończeniu szkolenia. To pozwoli na efektywne budowanie marki w branży i zaprezentowanie umiejętności co może przełożyć się na szybsze uzyskanie zatrudnienia.

Nawiązywanie kontaktów i wsparcie

Budowanie relacji zawodowych oraz dostęp do specjalistów z branży mogą być kluczowe dla rozwoju Twojej kariery zawodowej.

Studia – ze względu na naturalne środowisko i możliwość poznawania studentów, wykładowców oraz ekspertów studia są doskonałą okazją do nawiązywania kontaktów. Jednocześnie pozwalają na pogłębianie i wymianę wiedzy co może inspirować do rozwoju. Bardzo często specjaliści i eksperci posiadają kontakty w branży z którymi współpracują i mogą polecić asów programowania na dane stanowisko. Studia to także dostęp do wydarzeń branżowych i grup akademickich. Oferuje efektywny networking i możliwość budowania relacji. Wraz z długoterminową nauką, studia mogą być pomocne w budowaniu głębszych relacji i sieci kontaktów w branży.
Kursy programowania – w ramach szkoleń i kursów możliwe jest poznawanie mentorów pracujących w branży na co dzień i posiadających obszerną i co ważne - aktualną wiedzę. To także intensywna współpraca nad realnymi projektami z innymi uczestnikami i możliwość wymiany wiedzy. Kursy programowania oferują bezpośrednie wsparcie w zakresie networkingu i budowaniu portfolio. Opiekunowie kursów, doradcy HR lub mentorzy mogą posiadać kontakty i obycie w branży, a to może zapewnić cenne wskazówki, łatwiejszy start i pewną pracę po ukończeniu nauki lub w jej trakcie. Szkoły programowania oferują także benefity i wsparcie np. w postaci staży lub wsparcia HR i gwarancji zatrudnienia. Posiadanie w swoich kontaktach w social media specjalistów i realnych programistów może zwiększyć szansę na znalezienie zatrudnienia.

Obie opcje mają swoje plusy i minusy. Posiadanie tytułu czy dyplomu z pewnością będzie dodatkowym atutem i pozwoli poznać różne dodatkowe zagadnienia oraz inne dziedziny wiedzy. Z kolei kurs programistyczny jest intensywny i pozwala zdobyć praktyczną wiedzę w szybkim czasie. Z naszego punktu widzenia nie ma drogi lepszej czy gorszej. Zastanów się nad swoimi potrzebami, celami i marzeniami. Pomoże Ci to wybrać najlepszą drogę. Każdy będzie kierował się indywidualnymi preferencjami i na tej podstawie dokona wyboru.

Praca w IT bez studiów — jak zwiększyć swoje szanse na jej zdobycie?

Portfolio i repo - posiadanie ciekawego i przykuwającego uwagę repo zagwarantuje Ci, że żaden rekruter nie przejdzie obok Ciebie obojętnie. Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat, przeczytaj nasz artykuł Co umieścić w repozytorium developerskim.... Nawet zbudowanie prostej gry będzie dobrym początkiem. Możesz także stworzyć kalkulator lub stronę www. Zacznij już teraz z naszymi darmowymi mini-kursami, które znajdziesz tutaj. Oczywiście warto skupić się na większych projektach, lecz jeżeli myślisz, o czymś prostszym na start warto będzie wziąć pod uwagę coś mniejszego, co łatwiej będzie Ci stworzyć.
Odpowiednie przygotowanie do rekrutacji - Dobre przygotowanie to podstawa sukcesu. Przygotuj CV, profil na LinkedIn i zrób research odnośnie pytań, jakie mogą pojawić się w trakcie procesu. Więcej na ten temat dowiesz się z artykułu pt. Skuteczna rekrutacja na stanowisko techniczne krok po kroku. Jak zrobić dobre wrażenie na każdym etapie?
Research - dobrze będzie jeżeli przejrzysz oferty pracy na popularnych portalach internetowych i sprawdzisz, jakie wymagania są stawiane w treści ogłoszeń, a także co musisz umieć by rozpocząć pracę na interesującym Cię stanowisku.
Budowanie marki osobistej - nie mówi się o tym zbyt wiele w dzisiejszych czasach, ale damy Ci świetną radę - posiadanie unikalnego CV i spójnego wizerunku w sieci jest ogromnie ważne, jeżeli planujesz z impetem wejść do nowej branży i przykuć oko rekruterów. Udzielanie się w mediach społecznościowych np. LinkedIn, na forach, dzielenie się wiedzą, posiadanie certyfikatów - to wszystko może pomóc Ci zaistnieć w branży i zbudować solidną markę.

W zasadzie najważniejsze to wierzyć w siebie i w swoje możliwości. Czasami najprostsze projekty budzą podziw i mogą zwrócić uwagę rekrutera, zamiast przeładowanego i ociężałego oprogramowania. To samo dotyczy CV - nie musisz być alfą i omegą by przykuć uwagę rekrutera. Najważniejsze to mieć dobre rozeznanie w rynku, co się tam dzieje i jakie aktualnie panują trendy.

Jakie umiejętności powinien posiadać programista bez studiów?

Aby sprostać wymaganiom branży i zapewnić sobie większe szanse na znalezienie pracy bez konieczności ukończenia studiów, warto rozwijać następujące obszary komeptencyjne:

Języki programowania - znajomość składni wybranego języka programowania — np. Python, Java lub Javascript
Frameworki i biblioteki - Przyspieszają pracę programisty, wzbogacają projekty, o dodatkowe funkcjonalności i sprawiają, że tworzone oprogramowanie jest lżejsze i działa szybciej. Zastosowanie ich na poziomie front endu, back endu poprawia znacząco jakość kodu.
Testowanie - W dzisiejszych czasach w branży IT testuje się właściwie wszystko. Jeżeli zależy Ci na prawidłowo działającym kodzie musisz nauczyć się poprawnie go testować.
Narzędzia do kontroli wersji - programista na co dzień pracuje z wieloma narzędziami bez których jego praca nie byłaby możliwa. Podczas pracy w zespole z pewnością konieczne będzie wykorzystanie programów do kontroli wersji kodu, np. Git.
Kompetencje miękkie - Być może nie uwierzysz, ale w branży coraz częściej zwraca się uwagę na takie umiejętności jak np. praca w zespole, wytrwałość czy elastyczność i są równie ważne, co umiejętności praktyczne. Pisaliśmy o tym w naszym artykule pt.Nie samym kodem... Najważniejsze kompetencje miękkie w pracy developera.
Kreatywność i logiczne myślenie - Nie bez powodu piszemy, o tym osobno. W dzisiejszym świecie bycie kreatywnym jest równie ważne, co logika, czy matematyka. Nawet jeżeli brak Ci doświadczenia to posiadanie tego zestawu umiejętności pozwoli Ci szybko opanować nową wiedzę i wybić się w branży.

Wybór i opanowanie odpowiedniego stacku technologicznego jest kluczowe w rozpoczęciu kariery programisty. Zasadniczo zarówno szkoła wyższa, jak i kompleksowe szkolenie z programowania, mogą być skutecznym sposobem nauki programowania, a także wejścia do branży IT

Tak naprawdę nie musisz mieć ukończonych studiów, by zostać programistą. Dobry kurs może oferować Ci aktualną i praktyczną wiedzę oraz możliwość nauki pod okiem praktyków, którzy na co dzień pracują jako developerzy bądź architekci oprogramowania. Z drugiej strony studia będą lepszym wyborem dla osób ceniących sobie wiedzę o charakterze akademickim, tradycyjne metody nauki i kontakt ze środowiskiem naukowym. Studia oferują też uczestnictwo w ciekawych aktywnościach poza głównymi obowiązkami. Jeśli chcesz poszerzyć horyzonty, stopniowo zagłębiając nowsze obszary wiedzy, uczelnia wyższa to właśnie miejsce dla Ciebie. Kurs może przypaść do gustu pragmatykom i tym osobom, które chcą szybciej rozpocząć pracę w branży. Nie bez znaczenia są też różnice w kosztach — studiach niestacjonarne to spory wydatek, studia dzienne są darmowe na publicznych uczelniach, o ile nie musisz wynajmować mieszkania w mieście akademickim. Choć koszt studiów sięga kilkudziesięciu tysięcy złotych, to jest on rozłożony w czasie – czesne płaci się w trybie miesięcznym lub semestralnym. W ogólnym rozrachunku nawet drogie szkolenia programistyczne wypadają taniej od dyplomu. A dla tych, którzy boją się ponoszenia kosztów kursu na starcie, mamy dobrą wiadomość. Nasze szkolenia są dostępne również na raty bez oprocentowania :).